Boeken, incl. beschrijving

Robert en Arie zijn twee neven die met elkaar opgroeien. Ze zijn dubbele neven, hun vaders zijn broers en hun moeders zijn zussen van elkaar. Ze lijken ook op elkaar. Robert komt uit een gezin met geweld en Arie niet. Samen komen ze terecht in de wiethandel. Arie stapt daaruit als hij een kind krijgt. Hij wordt verantwoordelijk en gaat verder als onderwijzer. Zijn aandeel in de handel doet hij over aan criminelen. Robert blijft zijn kamer beschikbaar stellen om de stash op te slaan. Hij is niet zo besluitvaardig als zijn neef.

Marga Minco’s Bittere Kruid mocht je vroeger op je lijst zetten voor je examen maar daar kreeg je niet veel waardering voor van de leraar Nederlands. Misschien komt het doordat het een wat feitelijk boek is. Ik vrees dat het op werkelijkheid is gebaseerd. Het beschrijft de gebeurtenissen in chronologische volgorde zonder al te veel diepgang en emotie. Hoe zou je anders moeten schrijven over de misdaden van de nazi’s: haat tegen een heel volk, uitsluiting, discriminatie, deportatie, moord. En dat alles sluw en georganiseerd uitgevoerd. Gruwelijker kan het niet.

Sepha, een jonge Joodse vrouw, die door onderduiken is ontkomen aan de nazi's, gaat in juni 1945 op pad naar haar huis in Amsterdam. Het is niet echt haar huis maar het huis waar ze was ondergebracht om onder te duiken. In dat huis had ze in 1944 Mark ontmoet, een andere onderduiker. Mark wordt later haar echtgenoot. Allebei proberen ze na de oorlog op gang te komen, een leven te beginnen. Sepha wil naar Zuid-Frankrijk voor een ander begin. Mark gaat niet mee. Het werk als beginnende journalist. Hun relatie is ook niet zo geweldig. Het is allemaal een beetje vanzelf gegaan.

Het is een bundel verhalen die allemaal een historische kern hebben. Haydn, Mozart en Rembrandt en anderen worden opgevoerd. Misschien zijn de verhalen niet allemaal even sterk, maar ik vind De Moor vaak mooi om te lezen. Ze heeft zich ook hier weer aardig ingeleefd in de wereld van de personages.

Meteen na het lezen van Mordechai wilde ik nog wel een boek van Möring lezen. Dit boek heette voorheen Mendels erfenis. Ik ben 'import' en toen ik aan familie uit Enschede vertelde: ik lees een boek van Marcel Möring, die is hier in de stad geboren, reageren ze: ja en die woonde daar en daar. Grappig dat ze dat weten want ze hebben nog geen boek van hem gelezen. In Mendel meen ik iets Twents te herkennen.

Het komt door Frits Spits. Die interviewde Marcel Möring in De Taalstaat. Ja, dan wil ik zijn roman wel lezen. Ik las het op de e-reader. Het het boek moet 505 pagina's dik zijn. Voor mij is dat een dik boek. Het is een roman over een groot schrijver, Mordechai Gompertz, van joodse afkomst ('maar niet fanatiek', zou Henk Elsink zeggen) die onafhankelijk is en wil zijn. Tijdens een televisie-uitzending slaat hij een interviewer die zijn grootvader beledigt. Hij wil daarna uit het openbare leven. 

Meer dan vijftig jaar gelezen las ik "voor de lijst" op de middelbare school dit boek voor het eerst. De aanleiding om het weer te lezen was dat ik Slachthuis vijf van Kurt Vonnegut las. In Vonneguts boek is de hoofdpersoon een slachtoffer. Hij is een Amerikaanse krijgsgevangene die moet helpen met het opruimen van slachtoffers na het misdadige bombardement van Dresden. In Het stenen bruidsbed is de hoofdpersoon Norman Corinth, tandarts op congres in Dresden, een dader.

Akelei, beiaardier, is jarig. Het is 20 augustus 1953. Volgens voorspellingen zou dat de dag des oordeels moeten zijn. Hij wil zijn verjaardag vieren met een plaatselijke arts, de koster, de dominee en een vriend uit zijn studententijd. Het loopt allemaal anders dan een eenvoudige verjaardag.